Giữ hàng chờ giá lên: khi nào đáng, khi nào là đánh bạc bằng vốn của mình

Gom hàng chờ giá lên là cách kiếm thêm quen thuộc ở vựa. Nhưng cần gọi đúng tên nó: đây không phải việc buôn bán, đây là một vị thế đầu cơ bằng vốn của mình.

Và nó không miễn phí — kể cả khi giá đúng như mình đoán.

Bốn khoản chi phí khi giữ hàng

KhoảnNó ăn vào đâu
Vốn nằm chếttiền đó không quay vòng được — đáng ra mua bán được thêm vài lượt
Chỗ trong bãihàng này đang đẩy hàng khác ra ngoài
Hao hụt theo thời giangiấy ẩm rồi khô, kim loại gỉ thêm, hàng rơi vãi khi dời
Rủi ro giágiá có thể đi ngược, và không ai biết trước

Ba khoản đầu là chi phí chắc chắn, xảy ra dù giá lên hay xuống. Chỉ khoản thứ tư mới là canh bạc.

Nên phép tính đúng không phải “giá có lên không” mà là “phần lên có bù nổi ba khoản chắc chắn kia không”.

Khoản bị quên nhiều nhất: vốn quay vòng

Đây là khoản không ai xuất hoá đơn cho nên hầu như không được tính.

Giả sử vựa quay vòng vốn hai lần một tháng, mỗi vòng lời một mức nào đó. Nếu đem một phần vốn đi gom hàng giữ một tháng thì phần vốn đó bỏ lỡ hai vòng.

Nghĩa là giá phải lên đủ để bù bằng hai vòng lời đã bỏ lỡ, rồi mới tính là có lãi. Rất nhiều vụ “giữ hàng thắng” thực ra chỉ hoà, hoặc thua, khi tính đúng khoản này.

Mặt hàng nào đáng giữ

Mặt hàngGiá trị / kýChỗ chiếmHao theo thời gianĐáng giữ?
Đồngrất caoítítcó thể
Nhômcaovừaítcó thể
Sắtthấpnhiềugỉ thêmhiếm khi
Giấyrất thấprất nhiềuẩm mốcgần như không bao giờ

Lý do đơn giản: ba khoản chi phí chắc chắn đều tính theo khối lượng và thể tích, còn phần lời kỳ vọng tính theo giá trị. Hàng rẻ và cồng kềnh thì chi phí giữ lớn hơn phần có thể được.

Đặt mức dừng trước khi gom

Đây là phần khó nhất, vì nó đòi quyết định trước khi có cảm xúc.

Hai mốc nên đặt sẵn:

  1. Giá mục tiêu — tới giá này thì bán, không chờ thêm.
  2. Mốc thời gian — tới ngày này thì bán, dù giá chưa tới.

Mốc thứ hai quan trọng hơn mốc thứ nhất, vì nó chặn đúng cái bẫy hay gặp: giá không lên, mình không bán vì “bán giờ là lỗ”, rồi giữ thêm — mà giữ thêm thì ba khoản chi phí chắc chắn vẫn chạy.

Khoản tiền đã bỏ ra mua hàng không nên ảnh hưởng tới quyết định bán hôm nay. Nó đã chi rồi. Câu hỏi đúng là: từ hôm nay, giữ thêm có lợi hơn bán không.

Tác động lên tiền mặt

Gom hàng chưa phải lỗ nhưng mất tiền ngay. Sổ lời lỗ không ghi nhận gì, nhưng két cạn thật.

Nếu cùng lúc còn bán chịu cho nhà máy thì hai dòng tiền cùng chảy ra, và vựa có thể lời trên sổ mà không đủ tiền trả mối. Xem bài nợ gối đầu ở vựa và vốn của vựa nằm ở đâu.

Trên EcoKiot

Để biết giữ hàng có lợi hay không, phải nhớ giá đã mua của từng lô — không phải lấy giá thị trường hôm nay nhân số ký đang tồn. Cách sau luôn làm bãi trông đúng giá hôm nay và che mất khoản lỗ do giữ hàng.

Phiếu mua có giá nên giá vốn của hàng trong bãi là số thật. Đến lúc bán, con số lời là lời thật của lô đó, kể cả khi giá đã đi ngược.

Bài này bàn về cách tính chi phí và rủi ro khi giữ hàng, không phải lời khuyên nên hay không nên gom mặt hàng nào. Giá phế liệu biến động theo thị trường và không ai dự đoán chắc chắn được.

Hay được hỏi

Giữ hàng chờ giá lên có phải cách kiếm thêm tốt không?
Nó là một vị thế đầu cơ chứ không phải việc buôn bán. Phần chênh giá kỳ vọng phải bù được bốn khoản: vốn nằm chết, chỗ trong bãi, hao hụt theo thời gian, và rủi ro giá đi ngược.
Giữ hàng tốn những chi phí gì?
Bốn khoản. Vốn nằm chết — tiền đó không quay vòng được. Chỗ trong bãi — hàng này chiếm chỗ của hàng khác. Hao hụt — giấy hút ẩm rồi khô, kim loại gỉ thêm. Và rủi ro giá xuống.
Mặt hàng nào đáng giữ, mặt hàng nào không?
Mặt hàng giá trị cao trên mỗi ký và ít hao theo thời gian thì chi phí giữ thấp hơn — đồng, nhôm. Mặt hàng cồng kềnh, rẻ, dễ hỏng vì ẩm thì gần như không bao giờ đáng giữ — giấy là ví dụ rõ nhất.
Làm sao biết nên giữ bao lâu?
Đặt mức dừng TRƯỚC khi gom: giá mục tiêu thì bán, và mốc thời gian tối đa thì bán dù giá chưa tới. Quyết định lúc đang giữ hàng luôn bị chi phối bởi số tiền đã bỏ ra.
Vì sao giữ hàng làm vựa hết tiền?
Vì tiền đã chuyển thành hàng. Gom hàng thì sổ không ghi nhận lỗ nhưng két cạn thật, và nếu cùng lúc còn bán chịu cho nhà máy thì vựa có thể lời trên sổ mà không đủ tiền trả mối.

Đọc tiếp